به گزارش بیرونیت، اظهارات بهمن قاسمی، مدیرعامل مجتمع آریان فولاد، نشان می‌داد که محدودیت برق در ماه‌های ابتدایی امسال به یکی از جدی‌ترین موانع تولید این مجموعه تبدیل شده بود. قاسمی در شهریورماه اعلام کرده بود آریان فولاد از ابتدای فروردین تا شهریور ۱۴۰۵ به دلیل قطع برق عملاً امکان تولید نداشت.

به گفته او، این وضعیت بیش از یک‌هزار شغل مستقیم را تحت تأثیر قرار داده بود و تداوم محدودیت‌ها می‌توانست حتی بقای مجموعه را با خطر مواجه کند.

فصل تابستان که می‌توانست یکی از دوره‌های مهم تولید آریان فولاد باشد، تحت تأثیر محدودیت شدید برق قرار گرفت. براساس اظهارات مدیرعامل این مجموعه، دیماند برق آریان فولاد ۱۲۴ مگاوات بود، اما میزان برق تخصیص‌یافته پاسخگوی نیاز خطوط تولید نبود و از خردادماه حتی قطع کامل برق نیز اتفاق افتاده بود.

به این ترتیب، آریان فولاد عملاً بخش مهمی از بهار و تابستان ۱۴۰۵ را با محدودیت جدی انرژی پشت سر گذاشت؛ شرایطی که نه از کمبود ظرفیت تولید ناشی شده بود و نه از نبود بازار برای محصولات، بلکه ریشه اصلی آن به محدودیت زیرساختی برق بازمی‌گشت.

قاسمی تأکید کرده بود که صنعت فولاد ماهیتی پیوسته دارد و قطع طولانی‌مدت برق علاوه بر توقف تولید، می‌توانست به تجهیزات خطوط تولید نیز خسارت وارد کند. بنابراین خاموشی برای یک مجموعه فولادی تنها به معنای کاهش تولید نبود و می‌توانست هزینه‌های فنی و عملیاتی دیگری نیز به کارخانه تحمیل کند.

اهمیت این توقف زمانی بیشتر مشخص می‌شد که ظرفیت‌های ایجادشده در آریان فولاد مورد توجه قرار می‌گرفت. ظرفیت نورد این مجموعه حدود ۲ میلیون تن در سال اعلام شده بود و شرکت توانایی تولید طیف متنوعی از محصولات شامل میلگرد، تیرآهن، نبشی، ناودانی، ریل و برخی دیگر از مقاطع فولادی را داشت.

آریان فولاد تنها یک واحد نوردی نبود. این مجموعه طی سال‌های گذشته با سرمایه‌گذاری در بخش ذوب و ریخته‌گری تلاش کرده بود زنجیره تولید خود را تکمیل کند. خطوط ذوب قوس الکتریکی و القایی و تجهیزات ریخته‌گری در این مجموعه ایجاد شده بود و توسعه ظرفیت تولید شمش نیز یکی از محورهای سرمایه‌گذاری آن به شمار می‌رفت.

با وجود این ظرفیت‌ها، محدودیت برق اجازه نداده بود بخش قابل توجهی از توان ایجادشده در نیمه نخست سال به تولید واقعی تبدیل شود.

در واقع مسئله آریان فولاد در این دوره بیش از آنکه «ظرفیت تولید» باشد، «امکان استفاده از ظرفیت تولید» بود. سرمایه‌گذاری در خطوط ذوب و نورد زمانی می‌توانست به تولید، اشتغال و ارزش افزوده تبدیل شود که زیرساخت‌هایی مانند برق، گاز و آب به شکل پایدار در اختیار کارخانه قرار می‌گرفت.

در حالی که برق به یکی از مهم‌ترین محدودیت‌های تولید آریان فولاد تبدیل شده بود، این مجموعه پیش‌تر برای کاهش محدودیت در بخش دیگری از زیرساخت‌های تولید، یعنی آب، دست به سرمایه‌گذاری زده بود.

در آذر ۱۴۰۴ تصفیه‌خانه فاضلاب این مجموعه در بوئین‌زهرا به بهره‌برداری رسیده بود. این تأسیسات ظرفیت تصفیه و بازچرخانی روزانه حدود ۲ هزار مترمکعب آب را داشت و امکان بازگشت پساب به چرخه صنعتی را فراهم کرده بود.

برای اجرای این پروژه حدود ۱۵۰ میلیارد تومان سرمایه‌گذاری شده بود. این اقدام از آن جهت اهمیت داشت که دسترسی به منابع آب نیز یکی از محدودیت‌های توسعه صنایع فولادی محسوب می‌شد و بازچرخانی پساب می‌توانست وابستگی کارخانه به منابع جدید آب را کاهش دهد.

آریان فولاد با این سرمایه‌گذاری بخشی از مسیر تأمین پایدار زیرساخت‌های مورد نیاز خود را طی کرده بود، اما محدودیت برق در نیمه نخست ۱۴۰۵ به مانعی تبدیل شد که عملاً امکان استفاده کامل از سایر ظرفیت‌های ایجادشده را نیز محدود کرد.

کارنامه آریان فولاد در نیمه نخست سال ۱۴۰۵ را می‌شد در یک تناقض خلاصه کرد؛ مجموعه‌ای که خطوط متعدد نورد و ذوب، سبد متنوع محصولات و سرمایه‌گذاری قابل توجه در زیرساخت‌های تولید داشت، بخش مهمی از بهار و به‌ویژه تابستان را زیر فشار خاموشی‌ها پشت سر گذاشت.

از این منظر، کاهش فعالیت آریان فولاد در این دوره را نمی‌شد صرفاً به عملکرد خود شرکت نسبت داد. براساس اظهارات مدیرعامل مجموعه، عامل اصلی توقف تولید در ماه‌های ابتدایی سال، محدودیت شدید و قطعی برق بود؛ موضوعی که در گزارش تسنیم به نقل از مدیرعامل آریان فولاد مطرح شده بود و این خبرگزاری نیز اعلام کرده بود آماده انتشار پاسخ مسئولان وزارت نیرو است.

نیمه نخست سال برای آریان فولاد با خاموشی و از دست رفتن بخشی از فرصت تولید سپری شد، اما ظرفیت‌های صنعتی مجموعه همچنان پابرجا ماند. خطوط نورد، ذوب و ریخته‌گری که طی سال‌های گذشته برای آنها سرمایه‌گذاری شده بود، می‌توانستند در صورت تأمین پایدار انرژی دوباره با ظرفیت بیشتری وارد مدار شوند.

از همین رو، پس از تابستان سخت ۱۴۰۵، مهم‌ترین متغیر پیش روی آریان فولاد در نیمه دوم سال، وضعیت تأمین برق خواهد بود. کاهش محدودیت‌های انرژی می‌تواند زمینه بازگشت خطوط تولید به مدار را فراهم کند و به این مجموعه فرصت دهد بخشی از تولید از دست‌رفته نیمه نخست سال را در ماه‌های باقی‌مانده جبران کند.